Farklı Mercimek Çorbası Varyasyonları

Mutfakta en çok yapılan çorba hangisi diye sorsak, cevap büyük ihtimalle mercimek çorbası olur. Peki hep aynı tarifi mi yapmak zorundayız? Hayır. Kırmızı, sarı ve yeşil mercimek birbirinden bağımsız üç malzeme gibi davranır; pişme süresi, kıvamı, kokusu ve yanına yakışan baharatlar farklıdır. Bu yazıda mercimek çorbası varyasyonları arasındaki gerçek farkları, evde tek başına uygulayabileceğiniz netlikte anlatıyorum.

Mercimek Türleri Çorbayı Nasıl Değiştiriyor?

Önce şu soruyu netleştirelim: "Elimde yeşil mercimek var, kırmızı yerine kullansam olur mu?" Olur ama aynı çorbayı elde edemezsiniz. Sebebi basit: kabuk. Kırmızı ve sarı mercimek kabuğu soyulmuş ve genelde ikiye ayrılmış tanelerdir, bu yüzden hızlı dağılır. Yeşil mercimek kabuklu kalır, dağılmaz, tane tane durur.

Kırmızı mercimek: klasik, pürüzsüz kıvam

Kırmızı mercimek 20-25 dakikada tamamen dağılır. Blenderdan geçirdiğinizde kadifemsi bir doku verir; lokantalarda önünüze gelen o sarımsı çorbanın temeli budur. Kaç ölçü su gerekir? Genel kural bir su bardağı mercimeğe 6-7 su bardağı sıvı. Daha koyu seviyorsanız 5 bardakla başlayın, sonradan sıcak su ekleyip açmak, fazla suyu kaynatarak uçurmaktan kolaydır.

Neden bazen kırmızı mercimek çorbası tatsız oluyor? Çoğu zaman soğanın yeterince kavrulmamasından. Soğanı tereyağı veya zeytinyağında pembeleşene kadar, acele etmeden çevirin. Bir yemek kaşığı un ya da bir küçük patates de çorbanın gövdesini belirgin şekilde artırır.

Sarı mercimek: daha tatlı, daha nişastalı

Sarı mercimek (bazı yerlerde kabuğu soyulmuş sarı bezelye ile karıştırılır) kırmızıdan biraz daha uzun pişer, 30-35 dakika sürebilir. Tadı hafif tatlımsıdır, bu yüzden zerdeçal, kimyon ve zencefille çok iyi anlaşır. Hindistan mutfağındaki mercimek yemeklerinin kıvamlı hali de genelde bu tür üzerine kuruludur.

"Ezme çorba mı olur, taneli mi?" sorusunun cevabı size kalmış: 25. dakikada durdurursanız hafif taneli, 40. dakikaya kadar götürürseniz püre kıvamına yakın olur. Sarı mercimek pişerken daha çok köpürür; ilk kaynamada üstteki köpüğü kevgirle almak koku ve sindirim açısından işe yarar.

Yeşil mercimek: taneli, doyurucu, sebzeli

Yeşil mercimek çorbası aslında bir "çorba-yemek" arası. Taneler dağılmadığı için içine havuç, kereviz, patates, arpa şehriye ya da bulgur atmak mantıklıdır. Islatmadan da pişer ama 3-4 saat suda beklettiğinizde pişme süresi 45 dakikadan 25-30 dakikaya düşer ve şişkinlik yapma ihtimali azalır.

Bu türde blender kullanmayın; kullanırsanız kabuk parçaları çorbaya grimsi bir renk ve kumlu bir his verir. Yarısını ezip yarısını tane bırakmak isterseniz, kepçeyle bir miktar alıp ezdikten sonra tencereye geri koyun.

Evde Denenebilecek Uygulamalı Varyasyonlar

Peki aynı malzemelerle kaç farklı çorba çıkar? Aslında üç değişkeni oynatarak onlarca sonuç alırsınız: yağ türü, sıvı türü (su, tavuk suyu, süt) ve bitirme dokunuşu.

Ezogelin ve tarhana yönü

Ezogelin, kırmızı mercimeğe pirinç ve ince bulgur eklenmiş halidir; domates ve nane salçası da işin içine girer. Buradaki püf nokta, bulguru çorbanın son 10 dakikasında eklemek. Erken atarsanız fazla su çeker ve ertesi gün çorbayı çatalla kesersiniz. Kalan çorbayı ısıtırken yanına yarım bardak sıcak su eklemeyi alışkanlık haline getirin.

Sebzeli ve kremsi yorumlar

Kırmızı mercimeğin yanına fırınlanmış kabak, közlenmiş kırmızı biber veya tatlı patates eklerseniz çorba tatlı bir derinlik kazanır. Süt ya da krema koymadan kremsi bir sonuç istiyorsanız iki yol var: bir avuç kabuksuz badem eklemek ya da pişmiş patatesi çorbayla birlikte blenderdan geçirmek. Sebzeleri nasıl doğrayacağınız konusunda tereddüt ediyorsanız, sitedeki sebze yemekleri bölümündeki hazırlık anlatımları burada da işinize yarar.

Üstüne ne dökülür, yanında ne yenir?

Klasik yöntem tereyağında naneyi ve pul biberi ısıtıp çorbanın üzerinde gezdirmektir. Dikkat edilecek şey: nane yüksek ısıda saniyeler içinde kararır ve acılaşır. Tereyağı köpürmeye başladığında ocağı kapatın, naneyi kalan ısıda çevirin. Sirke ya da limon eklemek de mercimeğin ağırlığını kırar; özellikle yeşil mercimekte bir kaşık sirke çorbayı bambaşka yapar.

Yanına ne gider? Sıcak bir börek dilimi, sade bir yeşil salata ya da ev yapımı pide. Üçünün de tarifleri sitenin ilgili bölümlerinde duruyor; çorbayı bir ana öğüne dönüştürmek istediğinizde en pratik eşleşmeler bunlar.

Kapanış

Özetle soru şu değil: "Hangi mercimek daha iyi?" Doğru soru: "Bugün nasıl b